Կլիմայագետների միջազգային խումբը եզրակացրել է, որ կլիմայական 16 հիմնական ցուցանիշներ մոտ են այնպիսի արժեքների, որոնք Երկրի կլիման կտեղափոխեն անկայուն վիճակի և այն կվերածեն «անվերահսկելի ջերմոցային միջավայրի»։ Սա պետք է հաշվի առնել գլոբալ տաքացման դեմ պայքարի միջոցառումներ մշակելիս, հայտնում է Օրեգոնի պետական համալսարանի մամուլի ծառայությունը։
«Այս ցուցանիշներից յուրաքանչյուրի «անդարձելի կետից» անցնելը զգալիորեն կազդի Երկրի կլիմայի վրա։ Օրինակ, եթե Ատլանտյան պտտահողմը թուլանա, ինչպես ցույց են տալիս բազմաթիվ նշաններ, Ամազոնի անձրևային անտառը կարող է անցնել նմանատիպ կետից և վերածվել սավաննայի։ Սա կհանգեցնի մեծ քանակությամբ ջերմոցային գազերի արտանետման, ինչը կուժեղացնի գլոբալ տաքացումը և անկանխատեսելի ազդեցություն կունենա այլ համակարգերի վրա», — ասել է OSU-ի պրոֆեսոր Ուիլյամ Ռիփլը, ինչպես մեջբերել է համալսարանի մամուլի ծառայությունը։
Կլիմայագետների կարծիքով, Երկրի կլիման կայունացել է մոտավորապես 11,000 տարի առաջ՝ սառցե դարաշրջանների և միջսառցադաշտային «հալոցքների» միջև տեղի ունեցած մի շարք տատանումներից հետո, որոնք տևել են մոտ մեկ միլիոն տարի։ Վերջին տարիներին ի հայտ է եկել մոլորակի կլիմայի հետագա անկայունացման սպառնալիքը՝ պայմանավորված Երկրի մթնոլորտում ջերմոցային գազերի կոնցենտրացիաների արագ աճով և մարդկային գործունեության այլ հետևանքներով։
Այս անկայունացման հավանականությունը գնահատելու համար գիտնականները համապարփակ ուսումնասիրել են մեծ թվով փոխկապակցված խոշոր կլիմայական համակարգերի վիճակը, որոնց գործունեության փոփոխությունները կազդեն ամբողջ մոլորակի կլիմայի վրա։ Հետազոտողների վերլուծությունը ցույց է տվել, որ մոտ ապագայում նման 16 համակարգեր կարող են կտրուկ փոփոխություններ կրել, ինչը կհանգեցնի Երկրի կլիմայի արմատական անկայունացման։
