Չինաստանի արագ աճող առևտրային ավելցուկը կարող է հանգեցնել նոր «չինական շոկի» և բացասաբար անդրադառնալ զարգացած երկրների տնտեսությունների վրա, ըստ Financial Times (FT)-ի լրագրող Ռայան Ավենտի։
Առաջին «չինական շոկը»՝ երկրի արտահանման կտրուկ աճը դեպի համաշխարհային շուկաներ, սկսվել է մոտավորապես 1990-ականների վերջին և մեծ թափ է ստացել 2001 թվականին Չինաստանի՝ Առևտրի համաշխարհային կազմակերպությանը (ԱՀԿ) միանալուց հետո։
Ինչպես նշում է Ավենտը, այդ ժամանակ ԱՄՆ-ում չինական արտահանումը կտրուկ աճեց, մինչդեռ ամերիկյան արտահանումը Չինաստան աճեց ավելի չափավոր՝ ավերելով ամերիկյան արդյունաբերության ամբողջ հատվածները։ Այնուհետև, 2007-ից 2019 թվականներին, Չինաստանի ՀՆԱ-ի զուտ արտահանման բաժինը կտրուկ նվազեց՝ գրեթե 9%-ից հասնելով 1%-ից պակասի։
«Այժմ «չինական շոկը» վերադարձել է։ Չինաստանի առևտրային ավելցուկը կրկին կտրուկ աճում է՝ սպառնալով հարուստ տնտեսություններին և առաջացնելով չինական քաղաքականության փոփոխության պահանջներ», — գրում է Ավենտը։
Մասնագետի կարծիքով, սա մասամբ բացատրվում է նրանով, որ Չինաստանում ներքին պահանջարկը մնացել է անփոփոխ վեց տարի առաջ անշարժ գույքի շուկայի փլուզումից ի վեր։ Սա հանգեցրեց տնտեսության հիմնական հենասյուներից մեկի փլուզմանը և տնային տնտեսությունների հարստության զգալի մասի կորստին։
Avent-ը որպես մեկ այլ գործոն նշում է յուանի զգալի արժեզրկումը։ Չինական արժույթը զգալիորեն թուլացել է դոլարի և եվրոյի նկատմամբ 2022 թվականից ի վեր։
